ความรู้พื้นฐานด้านทรัพย์สินทางปัญญาสำหรับ SMEs

Patented

การเป็นผู้ประกอบการที่ทำธุรกิจค้าขายโดยไม่สนใจอัตลักษณ์ เอกลักษณ์ เครื่องหมายการค้า หรือความลับและความรู้เฉพาะทางที่ทำให้เราดูดีกว่าคู่แข่ง หรือแม้แต่ได้เปรียบคู่แข่ง… ซึ่งในแวดวงที่ปรึกษาการลงทุน รวมทั้งที่ปรึกษาทางธุรกิจและนักบริหารธุรกิจที่รู้งาน… ต่างมองหาสิ่งที่เรียกว่า Unfair Competitive Advantage หรือ Unfair Advantage หรือแต้มต่อเหนือคู่แข่ง… ซึ่งมีปัจจัยมากมายที่เข้าข่าย Unfair Advantage และหนึ่งในนั้นคือทรัพย์สินทางปัญญา

คำว่าทรัพย์สินทางปัญญาไม่ใช่คำใหม่ ซึ่งคนในแวดวงธุรกิจน่าจะรู้จักหรืออย่างน้อยก็เคยได้ยินคำๆ นี้มาบ้าง… และทรัพย์สินทางปัญญาสามารถใช้เป็นหลักประกันทางธุรกิจ ภายใต้โครงการแปลงทรัพย์สินทางปัญญาเป็นทุน โดยมีกรมทรัพย์สินทางปัญญาเป็นผู้รับผิดชอบ… 

ในฐานะผู้ประกอบการ โดยเฉพาะผู้ประกอบการหน้าใหม่ การทำความรู้จักกับ ทรัพย์สินทางปัญญาในฐานะแต้มต่อของธุรกิจ และในฐานะหลักประกันทางธุรกิจ จึงควรรู้จักประเภทของทรัพย์สินทางปัญญาทั้ง 5 ประเภท ที่กำหนดใช้ในประเทศไทยเอาไว้เป็นเบื้องต้น… ซึ่งทรัพย์สินทางปัญญาทั้ง 5 ประเภทประกอบด้วย

1. ลิขสิทธิ์

เป็นสิทธิ์การคุ้มครองผู้สร้างสรรค์ผลงานด้วยการใช้ความรู้ ความสามารถ สติปัญญา และความพยายาม โดยไม่ลอกเลียนแบบงานของผู้อื่น โดยผู้สร้างสรรค์ผลงานนั้นจะได้รับการคุ้มครองโดยอัตโนมัติได้ทั่วโลก ไม่ต้องจดทะเบียน ซึ่งความคุ้มครองนี้จะมีไปตลอดอายุของผู้สร้างผลงาน และจะคุ้มครองต่อไปอีก 50 ปีนับแต่ผู้สร้างสรรค์เสียชีวิต เช่น งานวรรณกรรม ศิลปกรรม ภาพยนตร์ และซอฟต์แวร์ เป็นต้น

2. สิทธิบัตร

เป็นหนังสือสำคัญที่คุ้มครองการประดิษฐ์หรือการออกแบบผลิตภัณฑ์ อย่างเช่น กรรมวิธีในการผลิต การรักษา ปรับปรุงคุณภาพของสินค้า หรือทำให้เกิดผลิตภัณฑ์ใหม่ แต่ต้องเป็นเทคนิคที่ไม่สามารถคิดค้นได้โดยง่ายหรือมีการใช้เทคโนโลยี โดยสิทธิบัตรจะให้สิทธิแก่ผู้ประดิษฐ์คิดค้น ให้สามารถผลิตสินค้าและจำหน่ายสินค้านั้นได้เพียงผู้เดียวในช่วงระยะเวลาที่กำหนด

3. เครื่องหมายการค้า 

เครื่องหมายการค้าหมายถึง เครื่องหมาย สัญลักษณ์ ตรา สี หรือแบบตัวอักษร ที่ใช้กับสินค้าหรือบริการ เพื่อแสดงว่าสินค้าที่ใช้เครื่องหมายนั้น แตกต่างกับสินค้าที่ใช้เครื่องหมายการค้าอื่น ดังนั้นอะไรที่คนเห็นแล้วนึกถึงเราก็ควรนำมาจดเป็นเครื่องหมายการค้า

4. ความลับทางการค้า

เป็นข้อมูลที่ปกปิดเป็นความลับ มีมูลค่าเชิงพาณิชย์ หากมีการเปิดเผยออกไปจะทำให้ธุรกิจได้รับผลกระทบเสียหาย โดยความลับทางการค้าจะได้รับการคุ้มครองตราบเท่าที่ยังเป็นความลับ โดยไม่ต้องมีการจดทะเบียนแต่อย่างใด… ตัวอย่างความลับทางการค้า เช่น สูตรอาหาร ส่วนผสมของสบู่ ส่วนประกอบของกระจกนิรภัย เป็นต้น

5. สิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์ คือ เครื่องหมายที่ใช้กับสินค้าจากแหล่งผลิตที่เฉพาะเจาะจง

ซึ่งคุณภาพหรือชื่อเสียงของสินค้า ที่เป็นผลผลิตมาจากพื้นที่นั้นๆ และสินค้าที่ผลิตจากแหล่งอื่นไม่สามารถใช้ชื่อนี้ได้ เป็นเครื่องการันตีคุณภาพของสินค้าเหมือนกับแบรนด์ เช่น สับปะรดภูแล ไข่เค็มไชยา มะขามหวานเพชรบูรณ์ และส้มบางมด เป็นต้น

ทรัพย์สินทางปัญญาเป็นเรื่องพื้นฐานที่ไม่ควรละเลย ไม่ว่าท่านจะเป็นผู้ประกอบการระดับไหนและทำมาค้าขายอะไร ความจริงรายละเอียดเกี่ยวกับสิทธิบัตรยังมีแง่มุมและรายละเอียดเฉพาะกรณีอีกมาก เอาเป็นว่า บทความนี้ทำข้อมูลพื้นฐานเบื้องต้นไว้ประมาณนี้ก่อนครับ… โดยส่วนตัวผมมักจะแนะนำทุกท่านที่ได้คุยกันประเด็นนี้ ให้สร้างทรัพย์สินทางปัญญาขึ้นมาจากธุรกิจที่ดำเนินอยู่ โดยเฉพาะ เครื่องหมายการค้า กับ สิทธิบัตร

ประเด็นก็คือ… กรณีเครื่องหมายการค้า หรือตรา หรือยี่ห้อ… ผู้ประกอบการคงรู้จักและใช้เครื่องหมายการค้าเป็นอยู่แล้ว ส่วนได้จดทะเบียนไว้หรือไม่ก็อีกเรื่องหนึ่ง ซึ่งคำแนะนำสำหรับท่านที่ยังไม่ได้จด ก็ควรไปจดไว้ให้เรียบร้อย… ส่วนประเด็นสิทธิบัตร อันนี้จะซับซ้อนขึ้นมาอีกขั้น… ธุรกิจส่วนใหญ่ที่ไม่ได้มีนวัตกรรมอยู่แล้ว ก็คงยากที่จะหาอะไรไปขอจดสิทธิบัตร… กรณีส่วนใหญ่ของการจดสิทธิบัตรจึงต้องพัฒนาธุรกิจในหนทางนวัตกรรม จนเข้าขั้นที่สามารถขอถือสิทธิบัตรได้… สิ่งที่ผู้ประกอบการส่วนใหญ่ไม่ตระหนักก็คือ ธุรกิจแทบทุกอย่างสร้างนวัตกรรมได้หมด หากมีวิสัยทัศน์และแนวคิดแบบนวัตกร

ซึ่งธุรกิจที่มีนวัตกรรมถึงขั้นขอสิทธิบัตรได้ และได้เป็นเจ้าของสิทธิบัตรด้วย… แต้มต่อและมูลค่าเพิ่มย่อมไม่ธรรมดา

ท่านที่สนใจและกำลังหาไอเดียพัฒนานวัตกรรมให้ธุรกิจจนถึงขั้นยื่นขอสิทธิบัตรได้… คุยกันหลังไมค์ทาง Line: @reder ได้ครับ… ส่วนท่านที่ต้องการรายละเอียดเพิ่มเติม หรือเรียนรู้เกี่ยวกับทรัพย์สินทางปัญญา เชิญที่เวบไซต์กรมทรัพย์สินทางปัญญาที่ www.ipthailand.go.th ครับผม

อ้างอิง

Share this post

Share on facebook
Share on google
Share on twitter
Share on linkedin
Share on pinterest
Share on print
Share on email
Add Reder's Line friends

เพิ่ม Reder เป็นเพื่อนทาง Line... เรามีเรื่องเล่าและแรงบันดาลใจส่งให้ท่านทุกวันคี่

Related Post

National Tutoring System

National Tutoring System… ระบบติวเตอร์แห่งชาติ #ReDucation

Dr.Philip Oreopoulos ได้จับประเด็นระบบติวเตอร์แห่งชาติมาพูดถึงในหลายเวที กระทั่งเผยแพร่เป็นบทความทางวิชาการบน ScientificAmerican.com ช่วงปลายปี 2020 ซึ่งชี้ให้เห็นความสำคัญของระบบติวเตอร์ ที่จะเข้ามาชดเชยและทดแทนกลไกการเรียนการสอนแบบเดิม จนเกิด Remote Learning ขึ้นในวิกฤตโควิด… และสามารถพัฒนา หรือ Scale Up ไปสู่การเป็นส่วนหนึ่งของกลไกการเรียนการสอนที่ยั่งยืนได้อย่างแน่นอน ชัดเจนและคุ้มค่าทางเศรษฐกิจยิ่งกว่าระบบไปโรงเรียน 8 ชั่วโมงต่อวัน 5 วันต่อสัปดาห์ แต่เด็กสอบได้คะแนนดีเพราะครูโรงเรียนติวอยู่ดี

Neuroscience

Meta-Findings From Neuroscience to Learning… แม่บทการค้นคว้าจากประสาทวิทยาถึงการเรียนรู้

Andragogy มีพื้นฐานจากความเชื่อที่ว่า ผู้ใหญ่สามารถเรียนรู้ต่อไปได้ตลอดชีวิตหากประสบการณ์การเรียนรู้อำนวยความสะดวกในลักษณะที่เอื้อต่อการเรียนรู้ของผู้ใหญ่… โดยธรรมชาติของสมองจะยืดยุ่นปรับเปลี่ยนเรียนรู้ตลอดเวลาอยู่แล้วจนเกิดปรากฏการณ์ที่เรียกว่า Neuroplasticity หรือ Brain Plasticity หรือปรากฏการณ์หล่อหลอมได้ไม่สิ้นสุดของสมอง

SpaceX's Starship in flight

Earth to Earth Rocket #FutureTransportation

สิ่งที่ Elon Musk เดินสายขายแนวคิดในช่วงสามสี่ปีที่ผ่านมาเกี่ยวกับ Earth to Earth Rocket นั้น… ในทางเทคนิคแล้วถือว่าไอเดียชุดนี้มีนักลงทุนควักเงินเรียบร้อยแล้ว โดยเฉพาะขาใหญ่อย่าง USTRANSCOM ซึ่งถ้าเป็น Startup ธรรมดาก็คงถือว่าได้เงินลงทุนไปหลายซีรีย์แล้วหล่ะ… และเครดิตผลงานของ Elon Musk และ Gwynne Shotwell ภายใต้ตรา SpaceX ที่ผ่านมา…

LinkedIn Learning

LinkedIn Learning… วุฒิการศึกษา และความเลื่อมล้ำซ้ำเติมต่อโอกาสของบัณฑิตจบใหม่ #Reducation

LinkedIn Learning กลายเป็นส่วนหนึ่งของ LinkedIn ซึ่งเป็นแพลตฟอร์มโซเชี่ยลมีเดียเพื่อสื่อสารข้อมูลเชิงธุรกิจ ทั้งระดับองค์กรและระดับบุคคล เพื่อเชื่อมโยงผู้คนทั่วโลกเข้าหากันด้วยสายอาชีพและทักษะความเชี่ยวชาญ จนเกิด Social Approval ที่เชื่อถือได้… โดยมีสมาชิก LinkedIn จำนวนมากทั่วโลก ใช้ LinkedIn สร้าง Resume เพื่ออ้างอิงอย่างเป็นทางการ หางานและศึกษาต่อ ในขณะที่องค์กรที่ต้องการจ้างงานผู้เชี่ยวชาญมาทำงานสำคัญๆ ก็มักจะสืบค้นจาก LinkedIn Profile และติดต่อทาบทามจ้างงานกันโดยตรง