Active Listening

หลายท่านคงเคยได้ยินสำนวนที่ว่า… พูดดีเป็นศรีแก่ตัว พูดชั่วอัปราชัย… หรือจิ๊กโก๋หน่อยอย่าง… พูดดีเป็นศรีแก่ปาก พูดมากปากจะมีสี… กันมาบ้าง

การพูดเป็นเรื่องใหญ่จริงๆ และสำคัญมากๆ เพราะเป็นวิธีการสื่อสารที่มีประสิทธิภาพที่สุด… และเมื่อท่านพูดจะต้องมีคนฟังเสมอจึงจะเรียกว่าพูดได้

ช่วง 3-4 ปีที่กระแส Disruption พาคนส่วนใหญ่ตื่นตัวเรียนรู้ทักษะและประสบการณ์ใหม่ๆ ทั้ง Re-skills/Up-skills หรือแม้แต่การเรียนรู้สิ่งใหม่ๆ เริ่มจากศูนย์เลยก็มี… โดยเฉพาะผู้นำองค์กรและหนุ่มสาวหัวก้าวหน้า ที่วางแผนอนาคตไกลๆ เห็นภาพตัวเองโลดแล่นอยู่บนความสำเร็จที่ฝันถึง… ซึ่งการพัฒนาทักษะการเป็นผู้นำมีความจำเป็นกับความสำเร็จ และแยกเราออกจากเครื่องจักรและหุ่นยนต์อันชาญฉลาดที่คิดเป็นและเรียนรู้ได้อย่าง AI และ Machine Learning

ทักษะสำคัญอย่างหนึ่งที่ห้องเรียนผู้นำสอนกันทุกที่ในปัจจุบันคือ… ทักษะการฟัง ซึ่งหลายที่ให้ความสำคัญสูงที่สุด ตั้งแต่ฟังเสียงลูกค้า… ฟังเสียงคู่ค้าและพันธมิตร… ฟังเสียงทีมงาน… รวมทั้งฟังเสียงคนรอบข้างให้ถ่องแท้เป็นด้วย

ประเด็นก็คือ… ทุกสิ่งที่เราได้ยิน เราอาจจะไม่ได้ฟัง… ทุกคนที่เราคุยด้วย เราอาจจะไม่ได้ฟัง…

 การฟังเป็นทักษะทางสังคมอย่างหนึ่ง นักจิตวิทยาทางสังคมแบ่งการฟังออกเป็น 5 ระดับครับ

  1. ไม่ได้ฟัง… คนส่วนใหญ่จะไม่ยอมฟังประเด็นหรือเหตุผลจากคู่ขัดแย้ง หรือแม้แต่กับคนที่เรามีทัศนคติเป็นลบด้วย ซึ่งทัศนคติระหว่างคู่สนทนาในระดับไม่ฟังกันนี้ หากเกิดขึ้นระหว่างคนสองคนที่ไม่ได้มีความสัมพันธ์ซับซ้อน… การได้ยินสิ่งที่อีกฝ่ายหนึ่งพูด แล้วข้ามไปแบบเข้าหูซ้ายทะลุหูขวา ก็คงไม่มีเรื่องอะไรมาก… แต่ถ้าเป็นพ่อแม่ลูกสามีภรรยาหรือพี่น้องซึ่งเป็นคนในครอบครัว หรือนายจ้างลูกจ้าง เจ้านายลูกน้อง… … การฟังแบบเข้าหูซ้ายทะลุหูขวา คงกลายเป็นเรื่องใหญ่ในอีกไม่นาน… ยิ่งการไม่ฟังในที่ทำงาน ในขณะที่มีคนพยายามสื่อสารหรือพูดด้วย เรื่องแปลกแยกร้าวฉานจนงานพังก็คงเกิดขึ้นได้ง่ายๆ เช่นกัน
  2. แกล้งฟัง… การแกล้งฟังมักจะเกิดขึ้นโดยผู้พูดมีอำนาจเหนือกว่าผู้ฟัง และผู้ฟังไม่อยากฟังหรือไม่ได้สนใจจะฟัง… โดยจะมีแต่ร่างกายของผู้ฟัง ที่นั่งเอาหูรับเสียงให้เสร็จๆ ไป ในขณะที่จิตใจและสมองไม่ได้อยู่ตรงนั้น
  3. เลือกฟัง… การฟังแบบเลือกฟังมักจะเกิดจากหลายสาเหตุ… เพราะรูปแบบการเลือกฟัง มักจะได้ยินและเข้าใจสารจากผู้พูดเฉพาะประเด็นที่ตนสนใจมากกว่าจะใส่ใจ ประเด็นที่น่าเบื่อหน่ายจนต้องแกล้งฟังหรือไม่ใส่ใจจะฟังเป็นช่วงๆ… หลายกรณีเป็นเพราะผู้พูดเอง ขาดทักษะการพูดที่ดี… แต่หลายกรณีเป็นเพราะอัตตาของผู้ฟัง ซึ่งท้ายที่สุด กลุ่มคนที่มีพฤติกรรมเลือกฟังจนเป็นนิสัย จะมีค่าไม่ต่างจากกลุ่มคนที่ชอบแกล้งฟังหรือไม่ฟังใครเช่นกัน
  4. ตั้งใจฟัง… การตั้งใจฟังเป็นการให้เกียรติผู้พูด ที่ภาษากายจากผู้ฟัง จะหมายถึงความใส่ใจและการรักษาความสัมพันธ์กับผู้พูดอย่างดี… ผู้นำและนักบริหารที่ประสบความสำเร็จ มักจะให้ความสำคัญกับการตั้งใจฟัง ที่อย่างน้อยที่สุด… การตั้งใจฟังจะทำให้เข้าใจสารจากผู้พูดอย่างตรงไปตรงมา ทำให้ปฏิกิริยาตอบประเด็นจากผู้พูด ไม่เบี่ยงเบนไปจากข้อเท็จจริงและใช้เวลาน้อยกว่า
  5. ฟังอย่างเข้าใจ… การได้ยินประเด็นที่ผู้พูดกำลังพูดอยู่อย่างเข้าใจ จะมาจากประสบการณ์ความรู้และทักษะในประเด็นดังกล่าวอย่างดีอยู่ก่อน ซึ่งหลายครั้งต้องมีการเตรียมตัวล่วงหน้า… ผู้นำและนักบริหารที่ประสบความสำเร็จ จึงมักจะเตรียมตัวก่อนเจอใครหรือพูดคุยกับใครเสมอ 

การฟังทั้ง 5 แบบเป็นส่วนหนึ่งของการสนทนาครับ… ประเด็นสำคัญจริงอยู่ที่ว่า การเป็นผู้ฟังกับการเป็นผู้พูดจะอยู่ใน Time Frames เดียวกัน… ปัญหาก็คือ เมื่อเราพูดเราจะไม่ได้ฟัง และบ่อยครั้งที่ไม่แม้แต่ได้ยิน จนกลายเป็นการปลุกเสียงที่บังคับให้คนฟังได้ยินสิ่งที่พูด… ทั้งๆที่แท้จริงแล้วเวลาพูด… ทุกคนต้องการให้คนฟังได้ฟังมากกว่าได้ยินเท่านั้น

คำแนะนำเดียวที่ผมได้รับการสั่งสอนเรื่องการฟังก็คือ… แค่เราพูดน้อยลงก็จะได้ฟังมากขึ้น… ส่วนจะตั้งใจฟังหรือจำต้องแกล้งฟังก็เป็นอีกเรื่องหนึ่ง

ประเด็นก็คือ… เราจะเจอคนที่ตั้งใจฟังเราแค่ไหน และถ้าไม่เคยเจอใครตั้งใจฟังเราเลย… บางที เราต้องพิจารณาตัวเราแล้วล่ะครับ!

Share this post

Share on facebook
Share on google
Share on twitter
Share on linkedin
Share on pinterest
Share on print
Share on email
Add Reder's Line friends

เพิ่ม Reder เป็นเพื่อนทาง Line... เรามีเรื่องเล่าและแรงบันดาลใจส่งถึงท่านบน Timeline ทุกวัน และ รบกวนท่านผ่านข้อความ Chat เท่าที่จำเป็น

Related Post

ClassCraft

ClassCraft… ที่ต้องเรียนเอาไปให้เล่น

การเรียนการสอนกับการเล่นเกมส์ในมุมมองของผู้เรียน ช่างไม่มีอะไรที่เหมือนกันเลยแม้แต่น้อย ทั้งๆ ที่การเรียนก็มีคะแนนและการเลื่อนชั้น เป็นความท้าทายแบบเดียวกับเกมส์ที่ล้วนใช้คะแนนและการเลื่อนชั้น หรือ Up Level เหมือนกัน

กล่องอาหารจากชานอ้อย #FridayForFuture 

ปี 2548 ซึ่งเป็นต้นกำเนิดของ บรรจุภัณฑ์อาหารชานอ้อยแบรนด์ Gracz  ซึ่งเป็นแบรนด์บรรจุภัณฑ์ชานอ้อยรายแรกของไทย นพ.วีรฉัตร กิตติรัตน์ไพบูลย์ ผู้ก่อตั้ง ได้มองเห็นปัญหาของบรรจุภัณฑ์ใช้แล้วทิ้งที่ใช้อยู่ในประเทศไทย โดยเฉพาะกล่องโฟม ที่มีข้อเสียคือ มีสารเคมีปนเปื้อน ที่ก่อให้เกิดมะเร็งได้ และที่สำคัญทำลายสิ่งแวดล้อม

Big business and small business

STIM for SMEs… ทุนสนับสนุนการวิจัยและพัฒนาผู้ประกอบการ SMEs วงเงิน 300,000-500,000 บาท

สถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งประเทศไทย หรือ วว. กระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ได้จัดตั้งโครงการ “STIM เพื่อเอสเอ็มอี” เพื่อให้การสนับสนุนการพัฒนาขีดความสามารถด้านการวิจัยและพัฒนาของผู้ประกอบการ SMEs โดยการนำวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และนวัตกรรมไปใช้ เพื่อให้เกิดประโยชน์ต่อภาคการเกษตร ภาคอุตสาหกรรม ภาคการค้าและบริการ และเพื่อพัฒนาเศรษฐกิจของประเทศให้เติบโตมากขึ้น

gold chess king

Leadership Endurance… ขันติธรรมแห่งการนำ #ExtremeLeadership

ความอดทนอดกลั้น หรือ Endurance ภายใต้บทบาทและสถานะการเป็นผู้นำนั้น โดยเนื้อแท้จะเป็น “ทักษะการหยุดภาวะอารมณ์ขุ่นข้องที่เกิดจากการไม่ได้ในสิ่งต้องการ หรือ ได้ในสิ่งที่ไม่ต้องการ” ซึ่งจะแตกต่างจากความอดทนอดกลั้นทั่วไป หรือ ของคนทั่วไปที่ไม่มี “สถานะ” ให้ต้องพิจารณาสิ่งที่ได้รับ ให้ซับซ้อนจนถึงขั้น “รับผิดชอบผลักดันจนได้แต่สิ่งที่ต้องการ” เพื่อคงสถานะการนำ ที่ต้องจัดการหลายอย่างซับซ้อนเพื่อให้ “ทุกอย่างลุล่วง” โดยไม่ให้ความขุ่นข้องหมองมัวส่วนตัวมาสร้างปัญหา “ได้แต่สิ่งที่ไม่ต้องการ” จนสถานะการนำในช่วงเวลานั้น… หนาวกว่าที่ควรจะเป็น ซึ่งมักจะตามมาด้วย “ความล้มเหลวโดยปริยาย” ในท้ายที่สุด