Plant Factory For High Value Herb… โรงงานผลิตพืชสำหรับผลิตสมุนไพรมูลค่าสูง #RederSMEs

Plant Factory

นับตั้งแต่ความเคลื่อนไหวเรื่องกัญชาทางการแพทย์ ได้ผ่านการรับรองเรื่องปลูกและแปรรูปตามกฏหมายไทย โดยมีองค์การเภสัชกรรม เปิดตัวโรงงานผลิตพืชสำหรับการปลูกกัญชาทางการแพทย์ ภายใต้ความร่วมมือ ซึ่งในระยะแรกมีพื้นที่ 100 ตารางเมตร เป็นระบบปลูกแบบรากลอยภายใต้แสงเทียม และ ในเฟสที่สองมีแผนที่จะขยายพื้นที่เป็น 1,000 ตารางเมตร… โดยมีจุดมุ่งหมายเพื่อผลิตสารสกัดกัญชาที่มีคุณภาพสูงภายในประกอบด้วยระบบเพาะเมล็ดอัตโนมัติ ระบบหุ่นยนต์ย้ายต้นกล้าอัตโนมัติ และ ระบบแสงเทียมที่สามารถปรับแต่งความเข้มและคุณภาพแสงได้สำหรับใช้ในทางการแพทย์

ประเด็นก็คือ… โรงงานปลูกพืชสำหรับผลิตสมุนไพร และ สารสกัดทางการแพทย์กำลังกลายเป็นประเด็นสำคัญทั่วโลก ซึ่งกลไกเศรษฐกิจเชิงสุขภาพในปัจจุบันตกอยู่ใต้อิทธิพลของธุรกิจยา… ธุรกิจเครื่องมือ และ อุปกรณ์ทางการแพทย์จนแทบจะทำนโยบายระดับชาติบนทางเลือกอื่นๆ ไม่ได้ นอกจาก “ต่อราคา” หรือโหดหน่อยก็ลุยใช้สิทธิ์เหนือสิทธิบัตรยากันไปเลย

ในต่างประเทศก็มีโรงงานผลิตพืชต้นแบบเพื่อผลิตสารสำคัญจากสมุนไพรเช่นกัน… โดยเฉพาะการผลิตสาร Vindoline และ สาร Catharanthine จากต้นแพงพวยฝรั่ง หรือ Catharanthus Roseus ซึ่งเป็นสารตั้งต้นของการสังเคราะห์ตัวยารักษาโรคมะเร็งที่มีมูลค่าสูง โดยมีงานวิจัยที่แสดงให้เห็นว่า… การปลูกแพงพวยฝรั่งภายใต้โรงงานผลิตพืชโดยการให้แสงสีแดงในความเข้มที่เหมาะสม สามารถกระตุ้นการผลิตสารดังกล่าวได้… ในขณะเดียวกันมีการศึกษาพบว่าหากให้แสง UV-B ในความเข้มและช่วงเวลาที่เหมาะสมแก่ต้นชะเอมจีน หรือ Glycyrrhiza Uralensis ซึ่งมีสาร Glycyrrhizin ที่ใช้ให้ความหวาน และ มีคุณสมบัติทางยา สามารถเพิ่มปริมาณของสารสำคัญดังกล่าวในรากได้ 

นอกจากนี้… ผลการศึกษายังบ่งชี้อีกว่า ต้นชะเอมจีน หรือ Glycyrrhiza Uralensis ที่ปลูกในระบบที่ถูกควบคุมสภาพแวดล้อมเป็นเวลา 3-6 เดือนสามารถผลิตสาร สำคัญได้เท่ากับหรือมากกว่าต้นที่ปลูกในสภาพแปลงเปิดที่มี่อายุ 3-4 ปี 

การปรับเปลี่ยนสภาพแวดล้อมบางอย่างในระบบโรงงานผลิตพืช สามารถกระตุ้นการผลิตสารสำคัญจากพืชที่มีมูลค่าสูงได้ ซึ่งถือเป็น ตัวอย่างที่แสดงให้เห็นถึงข้อได้เปรียบของระบบโรงงานผลิตพืชเมื่อเทียบกับการผลิตพืชแบบดั้งเดิมในเชิงธุรกิจ

ข้อมูลจากศูนย์วิจัยธนาคารกสิกรไทยชี้ให้เห็นว่า… พืชสมุนไพรเป็นเป้าหมายที่น่าสนใจ แต่การลงทุนในประเทศอาจต้องเน้นไปที่โรงงานผลิตพืชขนาดเล็กก่อน เพื่อให้เกิดการเรียนรู้และเชี่ยวชาญในเทคโนโลยี โดยมีการคาดการณ์ว่า… ช่วงปี พ.ศ. 2564-2569 จะเป็นช่วงที่โรงงานผลิตพืชเริ่มถูกใช้งานในเชิงพาณิชย์ อย่างจริงจังในประเทศไทย เนื่องจากต้นทุนของระบบจะถูกลงและองค์ความรู้ของผู้ประกอบการมีมากขึ้น

เอกสารชื่อ PLANT FACTORY FOR HIGH VALUE HERB ซึ่งเป็นรายงานผลการศึกษาการบ่งชี้แนวโน้มและทิศทางการพัฒนา นวัตกรรมการเกษตรในอนาคตของประเทศไทย โดยสำนักงานนวัตกรรมแห่งชาติ (องค์การมหาชน) หรือ National Innovation Agency หรือ NIA ได้สรุปปัจจัยสนับสนุนและอุปสรรคในการผลักดันโรงงานผลิตพืชสำหรับผลิตสมุนไพรมูลค่าสูง โดยสังเขปไว้ดังนี้คือ…

1. Political Factor หรือ ปัจจัยด้านการเมืองการปกครอง

ปัจจัยหนุ่นที่สำคัญได้แก่… นโยบายการพัฒนาฟาร์มสมุนไพร นโยบายการสกัด สารสำคัญจากสมุนไพร การสนับสนุนผู้ที่ปลูกสมุนไพร นโยบายภาษีสำหรับฟาร์มสมุนไพร การส่งเสริมสมุนไพรเพื่อใช้แทนยารักษาโรค การจัดตั้งสมาคมผลิตสมุนไพร… ส่วนอุปสรรคสำคัญได้แก่… นโยบายการจำกัดการปลูกพืชสมุนไพร การกำหนดคุณสมบัติของเกษตรกรในการปลูกพืชสมุนไพร ทำให้เกษตรกรเกิดความลำบากในการทำฟาร์มสมุนไพรจากนโยบายที่รัดกุมเกินไปในการสกัดสาร การกำหนด Specification ของสารสกัดที่เข้มงวด

2. Economic Factor หรือ ปัจจัยด้านเศรษฐกิจ

ปัจจัยหนุ่นที่สำคัญได้แก่… การสนับสนุนการส่งออกสารสมุนไพรที่มีฤทธิ์ และ การส่งออกสารสมุนไพรที่มีมูลค่าสูง รวมทั้งตลาดสารสกัดจากธรรมชาติกำลังเติบโต… ส่วนอุปสรรคสำคัญได้แก่…เกษตรกรขายพืชสมุนไพรโดยไม่ได้ดัดแปลง หรือ ไม่ได้สกัดสารออกฤทธิ์ ทำให้ราคาของพืชสมุนไพรมีค่าต่ำเทียบเท่าพืชไร่พืชสวนชนิดอื่น คนกำหนดราคาของพืชสมุนไพรเป็นกลุ่มนายทุน และ ผูกขาดทางการค้า รวมทั้ง Contact Farming

3. Technology Factor หรือ ปัจจัยด้านเทคโนโลยี

ปัจจัยหนุ่นที่สำคัญได้แก่… เทคโนโลยีการสกัดสารออกฤทธิ์จากสมุนไพร… การพัฒนากระบวนการผลิตและการตรวจสอบ และ เทคโนโลยีการปลูกและเพาะพันธุ์สมุนไพรมูลค่าสูง… ส่วนอุปสรรคสำคัญได้แก่…เทคโนโลยีการสกัดและทำให้บริสุทธิ์มีราคาแพง… เกษตรกรเป็นเพียงผู้ปลูกพืชสมุนไพรที่ไม่สามารถทำการสกัดสารสำคัญออกมาได้ และ เทคโนโลยีการจัดการฟาร์มยังขาดแคลน

4. Legal Factor หรือ ปัจจัยด้านกฎหมาย

ปัจจัยหนุ่นที่สำคัญได้แก่… กฎหมายคุ้มครองการค้าขายสารออกฤทธิ์จากสมุนไพร… กฎหมายโรงเรือนและมาตราฐานฟาร์มสมุนไพร และ การควบคุมการผลิตและขั้นตอนการสกัดสารสมุนไพรมีพร้อมแล้ว… ส่วนอุปสรรคสำคัญได้แก่… กฎหมายควบคุมการค้าของพืชสมุนไพร… ข้อกำหนดการเพาะพันธุ์เมล็ด… กฎหมายและใบอนุญาตการทำฟาร์มสมุนไพร และ การสกัดสารออกฤทธิ์รวมทั้งตลาดการค้า

5. Environment Factor หรือ ปัจจัยด้านสภาพแวดล้อม

ปัจจัยหนุ่นที่สำคัญได้แก่… ประเทศไทยมีสภาพแวดล้อมที่เหมาะสมต่อการปลูกสมุนไพร

และมีสมุนไพรที่มีมูลค่าสูงที่หลากหลาย ความอุดมสมบูรณ์ของหน้าดินและแหล่งน้ำในการทำฟาร์ม

… ส่วนอุปสรรคสำคัญได้แก่… การเปลี่ยนแปลงของสภาพภูมิอากาศ… การพัฒนาฟาร์มสมุนไพรและการสกัดจำเป็นต้องใช้สารเคมีจำนวนมาก และ มีของเสียจำนวนมากชึ่งส่งผลต่อสิ่งแวดล้อม

ประเด็นเสนอแนะจึงมีว่า… ความสม่ำเสมอของสารสำคัญทางยา ในผลิตภัณฑ์สมุนไพรในประเทศไทยถือเป็นปัญหาสำคัญที่จะต้องได้รับการแก้ไข การผลิตพืชสมุนไพรในโรงงานผลิตพืช จะช่วยแก้ปัญหานี้ได้เพราะสภาพแวดล้อมในระบบปลูกนั้น ถูกควบคุมให้คงที่ได้ตลอดเวลา ผลผลิตที่ได้จึงมีคุณภาพคงที่ตามไปด้วย 

ในส่วนของการปรับปรุงพันธุ์เพื่อเพิ่มปริมาณสารสำคัญในพืชสมุนไพร… พันธุ์พืชและสารสำคัญ ถือเป็นรากฐานที่สำคัญของการส่งเสริมธุรกิจในกลุ่มนี้ ซึ่งเป็นเหตุผลสำคัญที่บริษัทใหญ่บางแห่งเริ่มโครงการลักษณะนี้ไปแล้ว… 

ดังนั้นภาครัฐอาจต้องวางกลยุทธ์ในการปรับเปลี่ยนทัศนคติของผู้ประกอบการในเรื่องนี้ผ่านการอบรม หรือการสาธิตโดยภาครัฐเอง ซึ่งอาจสามารถทำได้โดยให้ทุนวิจัยแก่หน่วยงานภาครัฐที่มี่ศักยภาพ เพื่อปรับปรุง

พันธุ์สิ่งมีชีวิตสำหรับฟาร์มรูปแบบใหม่ และ แจกจ่ายพันธุ์เหล่านี้ให้แก่ผู้ประกอบการตามคำขอ หรือ จำหน่ายในราคาถูก

นอกจากนั้น… การพัฒนาระบบการตลาดครบวงจร และ การสร้างความเข้าใจเรื่องการตลาดแก่เกษตรกร และ พัฒนาตลาดพร้อมกับการพัฒนานวัตกรรม โดยเสนอให้มีการรวมกลุ่มเกษตรกร เพื่อวางแผนควบคุมการปลูกพืชเพื่อป้องกันสินค้าล้นตลาด และควรต้อง “พัฒนานวัตกรรมการจัดการฟาร์ม” เพื่อตอบสนองความต้องการด้านสุขอนามัย หรือ Phytosanitary เพื่อการส่งออกและสร้างความเชื่อมั่นในสินค้าไทยด้วย

ท่านที่สนใจ Plant Factory Technology สำหรับพืชสมุนไพรมูลค่าสูง ทั้งเกษตรกร วิสาหกิจชุมชน SMEs และ นักลงทุน… ผมมีเครือข่ายและทีมพอจะสนับสนุนเป้าหมายให้ทุกท่านได้ครบวงจรครับ… ขอทักที่ Line ID: dr.thum ครับ!

References… 

Share this post

Share on facebook
Share on google
Share on twitter
Share on linkedin
Share on pinterest
Share on print
Share on email
Add Reder's Line friends

เพิ่ม Reder เป็นเพื่อนทาง Line... เรามีเรื่องเล่าและแรงบันดาลใจส่งถึงท่านบน Timeline ทุกวัน และ รบกวนท่านผ่านข้อความ Chat เท่าที่จำเป็น

Related Post

plastic bag natural

Bioplastic… ปฐมบท #FridaysForFuture

ยุคของ Bioplastic มาถึงช้ากว่าที่หลายฝ่ายเข้าใจมาก ซึ่งถ้านับจากวันเปิดตัว Parkesine ต้นแบบพลาสติกชีวภาพที่ทำจากไนโตรเซลลูโลส หรือ Nitrocellulose โดย Alexander Parkes ในงาน Great London Exhibition ปี 1862 หรือกว่า 150 ปีมาแล้ว… ย่อมถือว่าพัฒนาการกว่าร้อยปีที่มีมา “ยังไปไม่ถึงไหนเท่าไหร่เลย”

Gut Feeling

Gut Feeling… กึ๋นใหญ่ ใครว่าไม่สำคัญ

สังหรณ์กับกึ๋นเป็นสิ่งที่คนๆ หนึ่งมีอยู่ในตัวและเป็นปฏิกิริยาการตัดสินใจอัตโนมัติ… ในสังคมไทยเอง คำว่า “กึ๋น” ถือเป็นทักษะส่วนบุคคลที่ให้ภาพและความรู้สึกใกล้เคียงกับพรสวรรค์ที่ติดตัวมาแต่เกิด ส่วนคำว่า “สังหรณ์” ยิ่งเป็นอะไรที่ลึกลับเหลือเชื่อเข้าขั้นศักดิ์สิทธิ์และนิพพานก็มีในหลายกรณี

Australian bushfires

รายงานความเสียหายในเหตุไฟป่าออสเตรเลีย

เหตุไฟป่าครั้งร้ายแรงในช่วงปลายปี 2019 ถึงต้นปี 2020 ซึ่งไฟป่าลุกลามทำลาย Bushland เป็นบริเวณกว้างมากกว่า 115,000 ตารางกิโลเมตรทั่วออสเตรเลีย และยังมีผู้เสียชีวิตจากเหตุไฟป่ามากกว่า 30 ราย ส่วนบ้านเรือนและที่อยู่อาศัยของผู้คน ถูกไฟป่าทำลายไปหลายพันหลัง

Managed Aquifer Recharge

น้ำบาดาลและการเติมน้ำใต้ดินระดับตื้น #FridaysForFuture

ปัญหาภัยแล้งมีความสำคัญและส่งผลกระทบต่อตัวเลขเศรษฐกิจ ที่แปลว่ากระทบต่อประชาชนอย่างสำคัญ โดยเฉพาะเกษตรกรที่เผชิญกับปัญหาต่อเนื่องมาอย่างยาวนานควบคู่ไปกับปัญหาน้ำท่วม… การบริหารจัดการน้ำบาดาลเพื่อใช้แก้ไขปัญหาภัยแล้งให้แก่เกษตรกร จึงเป็นวิธีการหนึ่งที่สามารถนำน้ำบาดาลขึ้นใช้ในปริมาณที่สม่ำเสมอตลอดทุกฤดู และมีคุณภาพน้ำที่คงที่แน่นอน ไม่เปลี่ยนแปลงตามฤดูกาล เป็นทรัพยากรที่ไม่มีการสูญเสียน้ำอันเนื่องมาจากการระเหยและการซึมหายลงใต้ดินเหมือนน้ำผิวดิน