แผนยุทธศาสตร์… ศาสตร์และศิลป์ก่อนความสำเร็จ #SaturdayStrategy

Strategic-Plan

ในการกำหนดทิศทางและอนาคตให้องค์กรหรือธุรกิจ หรือแม้แต่ชีวิตส่วนตัวอันเป็นความปราถนาของคนๆ หนึ่งในอนาคต สิ่งที่เหมือนกันไม่ว่าจะเป็นธุรกิจหรือเรื่องส่วนตัวก็คือ เราจะมีเป้าหมายและเริ่มคิดหาทาง

เป้าหมายหรือจุดมุ่งหมาย จึงมีความสำคัญเท่าๆ กับวิธีการหาทางให้เราไปสู่เป้าหมาย… ซึ่งทั้งหมดจะมีลำดับและวิธีการเข้าใกล้เป้าหมายที่ได้จาก “การคิดหาทางและการทำตามที่คิดไว้ไปตามลำดับ” 

สิ่งที่เราคิดและเตรียมการจะทำตามที่คิด ไปจนกระทั่งได้ทำตามสิ่งที่ได้คิดไว้จนเสร็จตามเป้าทั้งหมดจะเรียกว่า แผนการและแผนดำเนินการ… หรืออีกคำนิยามหนึ่งก็คือ “เป้าหมายและวิธีประสบความสำเร็จต่อเป้าหมาย” ซึ่งมีชื่อเรียกอีกชื่อหนึ่งว่า “แผนกลยุทธ์” หรือเรียกว่า “แผนยุทธศาสตร์” ในกรณีที่เป็นแผนซึ่งกระทบต่อคนหมู่มาก

ใช่เลยครับ! คำหรูๆ อย่างคำว่าแผนกลยุทธ์หรือแผนยุทธศาสตร์ โดยเนื้อแท้แล้วก็คือ เป้าหมายและวิธีการที่ได้คิดและเตรียมการเพื่อบรรลุเป้าหมายเอาไว้ล่วงหน้า… เท่านั้นเอง

ประเด็นเป็นแบบนี้ครับ… แผนและแผนกลยุทธ์ หรือ “แผนยุทธ์” ส่วนใหญ่มักจะไม่ประสบความสำเร็จ โดยเฉพาะแผนยุทธ์มากมายที่ร่างกันขึ้นมาทีละหลายร้อยหน้า มีคนใหญ่คนโตเกี่ยวข้องร่วมทุ่มเทสติปัญญา ประสบการณ์และไอเดียมากมายจนกล้าลงนาม… รวมทั้งมอบหมายให้ “คน” ไปดำเนินการตามแผน ซึ่งส่วนใหญ่ผ่านการ “ระดมสมอง” กันมาไม่น้อยจึงตั้งชื่อว่าแผนยุทธศาสตร์นั่นนี่ยาวเฟื้อยก็มี

ข้อเท็จจริงก็คือ… แผนยุทธ์ส่วนใหญ่ที่ถูกดำเนินการตามแผน มักจะมีความก้าวหน้าของแผนถึงระดับหนึ่ง ซึ่งมีเพียงแผนยุทธ์จำนวนหนึ่งเท่านั้นที่สามารถ “ก้าวหน้าถึงขั้นบรรลุวัตถุประสงค์” ได้ตามเป้าหมายอย่างชัดเจน ในขณะที่แผนยุทธ์ส่วนใหญ่มักจะล้มเหลวเพราะ… วิธีการที่ได้คิดและเตรียมไว้ลำดับถัดไปจากความก้าวหน้าล่าสุดตามแผน ไม่สามารถดำเนินการ หรือ Execute ต่อไปได้… และไม่มีทางเลือกอื่นให้ดำเนินการทดแทน

งานตีพิมพ์เผยแพร่ในหัวข้อ Strategic Planning with Critical Success Factors and Future Scenarios: An Integrated Strategic Planning Framework โดย Linda P. Gates ได้พูดถึง CSF หรือ Critical Success Factor หรือ ปัจจัยแห่งความสำเร็จ… หรือล้มเหลวในแต่ละฉากทัศน์ หรือ Scenario และ Method หรือ วิธีการตามแผน มักจะไม่ถูกโฟกัสเอาไว้ในแผนยุทธ์อย่างเพียงพอที่จะก้าวหน้าจนบรรลุวัตถุประสงค์… เหมือนท่านอยากช่วยชาวบ้านน้ำท่วมด้วยการไปตลาด ซื้อวัตถุดิบมาปรุงอาหารและจัดใส่ห่อเอาไว้ให้ชาวบ้านที่ถูกน้ำท่วมแกะห่อกินได้เลย… แต่ลืมคิดไว้ว่าจะเอาไปส่งยังไงให้ถึงมือคนกิน!

แผนยุทธ์ หรือ แผนกลยุทธ์ หรือแผนยุทธศาสตร์ที่ดีจึงควรเริ่มต้นที่การออกแบบความสำเร็จและล้มเหลวล่วงหน้า… พร้อมคำตอบให้คำถามว่า “สำเร็จแล้วไงต่อ?… ล้มเหลวแล้วไงต่อ?”

เพราะสิ่งสำคัญที่สุดของแผนที่บรรจุวิธีการและรายละเอียดไว้ด้วยก็คือ… มันมีรายละเอียดให้ทำตาม ที่จำเป็นต้องทำตามก่อน… และมันมีรายละเอียด “ที่ไปเจอว่าไม่ควรทำตาม” แต่ก็ต้องทำตาม ทั้งๆ ที่ไม่ควรทำตามก่อน… ถูกเขียนลงแผนไว้ในแผนล่วงหน้าเรียบร้อยแล้วตั้งแต่ต้น

วิธีการทำแผนกลยุทธ์จึงเป็นงานศิลปะ ที่ต้องไปเก็บเกี่ยวตรรกะเอาหน้างานมาขัดเกลาวิธีการและกลยุทธ์ในแต่ละขั้น ทั้งเพื่อประเมินความก้าวหน้าของแผนแต่ละขั้นและเก็บ “ข้อมูล” ที่เป็นปัจจุบัน เพื่อนำมาใช้เป็นตรรกะช่วยขับเคลื่อนแผนที่ถูกปรับแต่งมุ่งหวังความก้าวหน้าขั้นถัดไป

ส่วนที่สำคัญจริงๆ ก็คือ… ข้อมูลต้นที่ใช้ร่างแผนครั้งแรกซึ่งผมเรียกว่างานศิลปะนั้น ไม่ได้ต้องการข้อมูลมากมายก่ายกองชัดเจนครบถ้วนหรอกครับ… แต่ต้องแน่ใจว่า “วิสัยทัศน์ชัดเจนถูกต้อง” ที่เหลือก็แค่เปิดหูเปิดตาและเปิดใจ… รับข้อมูลใหม่ๆ ที่จะถาโถมเข้าใส่เมื่อเริ่มดำเนินการตามแผน… นั่นแหละ ศิลปะ!!!

References…

Share this post

Share on facebook
Share on google
Share on twitter
Share on linkedin
Share on pinterest
Share on print
Share on email
Add Reder's Line friends

เพิ่ม Reder เป็นเพื่อนทาง Line... เรามีเรื่องเล่าและแรงบันดาลใจส่งถึงท่านบน Timeline ทุกวัน และ รบกวนท่านผ่านข้อความ Chat เท่าที่จำเป็น

Related Post

Brain Tetris

Instructional Strategy Design For CBI…

Instructional Design Theories and Models ของ Charles Morgan Reigeluth ได้แบ่งองค์ประกอบของหน่วยการออกแบบกลยุทธ์การเรียนการสอนออกเป็น 3 ประเภทคือ Organizational Strategy หรือ วางกรอบและพัฒนากลยุทธ์… Delivery Strategy หรือถ่ายทอดกลยุทธ์ และ Management Strategy หรือ จัดการกลยุทธ์

Elvis Presley Love Me Tender

Love Me Tender… #เพลงดังฟังประจำ

9 กันยายน ปี 1956… รายการทีวีแนววาไรตี้โชว์ The Ed Sullivan Show ทางสถานี CBS ซึ่งคนอเมริกันยุค American Dream ชื่นชอบท่ามกลางการเติบโตของธุรกิจบันเทิง ที่เปลี่ยนจากโรงละครและโรงหนังมาเป็นจอทีวีขาวดำในบ้าน… แขกรับเชิญของ Ed Sullivan ในรายการวันนั้นคือ Elvis Presley ซึ่งมาพร้อมเพลงใหม่ที่ยังไม่เคยร้องโชว์ที่ไหนมาก่อน เพลงใหม่ที่ว่าก็คือ… Love Me Tender!

ผู้หญิงข้าใครอย่าแตะ

A Moment of Romance… ผู้หญิงข้าใครอย่าแตะ #หนังดังที่เคยดู

ปรากฏการณ์ ผู้หญิงข้าใครอย่าแตะ ก็สร้างรายได้ถล่มทลายเกินกว่าที่ใครจะคาดคิด… ว่ากันว่า… หลายคนเดินเข้าออกโรงภาพยนตร์ซ้ำๆ เพื่อซื้อตั๋วดูซ้ำแม้จะรู้ตอนจบ แม้จะรู้เส้นเรื่องก็ยังเลือกที่จะดูอีกซ้ำแล้วซ้ำอีก… นนทนันท์ เอ็นเตอร์เทนเมนต์ อวดรายได้จากหนังเรื่องผู้หญิงข้าใครอย่าแตะไปได้มาถึง 18 ล้านบาทในยุคที่ค่าเข้าชมภาพยนต์ที่นั่งละ 20-30 บาทเท่านั้น

Constructionism Education

Constructionism Education… การเรียนรู้เชิงสร้างสรรค์ด้วยปัญญา

Massachusetts Institute of Technology หรือ MIT ร่วมกับมูลนิธิศึกษาพัฒน์ ได้นำเอาหลักการ Constructionism ของ Professor Seymour Papert แห่ง The Media Lab of Massachusetts Institute of Technology ประเทศสหรัฐอเมริกา มาประยุกต์ใช้กับโรงเรียนระดับประถมศึกษา และมัธยมศึกษา ผ่านกรมการศึกษานอกโรงเรียน พนักงานในโรงงานอุตสาหกรรม และกลุ่มผู้ที่สนใจปฏิรูปการเรียนรู้ในพื้นที่ต่างๆ ของประเทศไทย… มูลนิธิไทยคมได้จัดตั้ง Constructionism Lab ซึ่งมี Internet ติดต่อได้ทั่วโลก ไว้ที่ศูนย์ กศน. ภาคเหนือ หรือ สถาบันพัฒนาการศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัยภาคเหนือ อำเภอเมือง จังหวัดลำปาง